Connect with us

македонија

Finance Think анализираше зошто најмалите “бизнисмени“ во државава се дел од сивата економија

објавено

на

Резултатите покажуваат дека трошоците за да се стане регистрирана микрофирма се важна пречка за формализацијата, особено даноците, придонесите, парафискалните давачки и трошоците за сметководство.

Finance Think – Институт за економски истражувања и политики ја публикуваше студијата „Нерегистрирани микровршители на деловна активност во Северна Македонија: Анализа со препораки за политиките“ (линкот до студијата е овде). Целта на студијата е да разбере зошто неформалните микровршители на деловна активност (поединци или групи од поединци кои изведуваат некаков бизнис во сивата економија) одлучуваат да не се регистрираат како формално претпријатие.

Анализата се фокусира на четири точки: 1) кои се неформалните микровршители на деловна активности; 2) која е улогата на трошоците за формализација/регистрација; 3) каква е перцепцијата за придобивките од формализирањето; и 4) каква е улогата на инспекциските контроли и можноста да се даде неформален подарок за да се остане неформален/нерегистриран.

Најчести форми на нерегистрирани микровршители на стопанска дејност во Северна Македонија вклучуваат: улични продавачи на храна, облека, накит и сл.; индивидуални земјоделци; занаетчии; вршители на услуги за лична убавина (фризери и козметичари); молери, гипсари, малтерисувачи; пекари; даватели на разни часови; механичари на возила; и куќни чувари и чистачи.

Неформалните микровршители на деловна активност се многу мали според нивниот годишен приход кој вообичаено не надминува 250.000 МКД, и поради тоа што деловната дејност најчесто ја вршат сами (еден работник), додека кога ја вршат со соработници нивниот број не надминува пет. Нерегистрираниот бизнис главно се врши во домаќинството на клиентот или во сопственото домаќинство, па оттука клиенти доминантно се домаќинствата и физичките лица.

58,3% од нерегистрираните микровршители на деловна активност располагаат со друг извор на приход, кој е претежно од стандардно вработување, било реално или фиктивно, за да можат да обезбедат социјално осигурување.

Резултатите покажуваат дека трошоците за да се стане регистрирана микрофирма се важна пречка за формализацијата, особено даноците, придонесите, парафискалните давачки и трошоците за сметководство. Во ограничен обем, времето и надоместоците за справување со администрацијата работат на одвраќање на нерегистрираните микровршители на деловна активност од регистрирање, додека пристапот до информации и изложеноста на поткуп не играат улога.

На страната на придобивките, пристапот до поголеми клиенти, до посигурни добавувачи на инпути и до нови пазари се оценети како големи придобивки од формализирањето. Вториот поттик е пристапот до социјална заштита и пензија во старо време. Од друга страна, пристапот до финансии, услуги од АВРМ и намалувањето на изложеноста на поткуп не се сметаат за толку важни придобивки.

Можноста да се биде откриен има ограничена моќ во мотивирањето на регистрацијата. Зајакнувањето на контролите и инспекциите може да го направи престојот во неформалната економија скап само до одреден степен. Слично, активности за јакнење на даночниот морал или за намалување на неформалните практики би имале ограничено влијание.

Според факторската анализа, првите два од следните четири фактори за неформалноста на микровршителите на деловна активност имаат високи тежински фактори: 1) придобивките од формализирањето, 2) трошоците за регистрација и водење бизнис, 3) административното оптоварување за регистрација на фирма и 4) трошоците за откривање и казнување. Според тоа, владините политики треба да се фокусираат прво врз зголемување на придобивките од тоа еден микробизнис да биде формален, а потоа и врз намалување на трошоците за формализирање на микровршителите на деловна активност.

економија1 час ago

Расте животното осигурување поврзано со инвестициски фондови – регулаторот ги задолжи осигурителите за поквалитетно информирање на клиентите

свет1 час ago

Европските берзи во зелено денеска, на Волстрит се очекува повторно раст на акциите

економија22 часа ago

Колку е златото се’ уште безбедно прибежиште во турбулентни времиња?

економија22 часа ago

ЕБОР и Шпаркасе банка Македонија со нова кредитна линија за мали и средни бизниси

македонија4 дена ago

Македонија ги доби првите проценувачи со европски сертификат

свет4 дена ago

Денеска Путин ќе прогласи припојување на 15% украинска територија кон Русија

менаџмент / маркетинг4 дена ago

Промените не треба само да се преживеат – треба да се напредува со нив

менаџмент / маркетинг4 дена ago

Рекоа за…ризикот

македонија4 дена ago

Зошто е потребно знаење и вештини за големи податоци и бизнис аналитика?

економија4 дена ago

Во новите, посиромашни членки на ЕУ храната повеќе поскапува одошто во старите, богати

македонија6 дена ago

Највисоки плати во ИТ бизнисот во Македонија имаат дизајнерите на игри – и до 230 илјади денари месечно

интервју4 дена ago

Орхан Муртезани, директор на МЕПСО: Нè очекува доста тешка зима на енергетски план, но правиме сè за граѓаните и фирмите полесно да ја поминат

македонија4 дена ago

Зошто е потребно знаење и вештини за големи податоци и бизнис аналитика?

економија4 дена ago

Светската економија пред рецесија, Европа особено загрозена

интервју4 дена ago

д-р Силвана Мојсовска и д-р Златко Ветеровски: Македонските  компании мора да се подготват за новата ЕУ регулатива околу увозот на јаглеродно – интензивни производи

економија4 дена ago

Во новите, посиромашни членки на ЕУ храната повеќе поскапува одошто во старите, богати

македонија5 дена ago

Ознаката за доверба поттикнува донации од бизниси и граѓани

економија4 дена ago

Искусните програмери во Македонија заработуваат и преку 180.000 денари

економија6 дена ago

Францускиот амбасадор во официјална работна посета на „Алкалоид“

регион5 дена ago

AM Best го потврди кредитниот рејтинг „A“ на Триглав групацијата со стабилна среднорочна прогноза