5 октомври, 2026
8 mins read

Како и каде згрешија Германците и ЕУ!? Случај германската автомобилска индустрија!

Германската автомобилска индустрија беше религија. Мерцедес симбол на статус, БМВ симбол на задоволство при возењето, Фолксваген симбол на народот, Ауди симбол на прецизност. Овие четири, заедно со десетици помали производители, фабрики за делови, добавувачи, занаетчии и работници, го формираа 'рбетот на германската автомобилска индустрија, или подобро кажано, на германската економија. И зошто го велам ова сега? Бидејќи бројките го потврдуваат тоа.

Години во кои производствените погони во автомобилската индустрија почнаа да се затвораат. Форд ја затвора фабриката во Сент Луис. Опел сели сè повеќе и повеќе производство надвор од Германија. Бош отпушта илјадници работници бидејќи фосилните горива повеќе не се во фокусот, па нема потреба од пумпи. МАН, кој е во сопственост на Фолксваген, го намалува производството на автобуси бидејќи побарувачката нагло опадна. Млади инженери, млади германски инженери бегаат во Америка и Азија. Стручните училишта се празни, никој повеќе не сака да биде занаетчија, никој повеќе не сака да биде механичар. Секој би работел во домашна канцеларија, дома, на Macbook, пиејќи макијато. Германија, некогаш машинска сала на Европа, сега стана бирократска тврдина.

Фактите немилосрдно кажуваат дека повеќе од 2,2 милиони работници се вработени директно или индиректно во германската автомобилска индустрија. Повеќе од 20% од вкупниот германски извоз оди во германската автомобилска индустрија.

Едно од седум работни места во Германија зависи од производството на автомобили. Цели градови во Германија како Волфсбург, Синделфинген, Инголштад постојат само поради автомобилската индустрија.

Но неодамна (дизелгејт) Фолксваген мораше да плати милијарди и милијарди долари обештетување во Америка, а во Европа добија климатски сертификат!? Тука почнаа проблемите!

Забрани во 2035!?

Оваа година година развојот на нови дизел и бензински мотори запира. Затоа повеќето производители во Германија едноставно се откажуваат. Како на пример Опел, кој рече дека отсега па натаму ќе произведуваме само електрични возила. Стандарди кои едноставно бараат невозможното од производителите. Речиси нула емисии на гасови во реални услови. Дали ова технички е можно?

Па, можеби е, но економски е едноставно неисплатливо. И каков е резултатот од сето тоа? Малите градски автомобили повеќе не вредат да се произведуваат. Цените на возилата растат, а посиромашните граѓани остануваат без алтернатива. Фаворизирање на електрични возила, субвенции за електрични возила, бесплатен паркинг, посебни ленти за електрични возила.

А каде се станиците за полнење? Каде е електричната енергија за овие возила? Европската Унија турка стратегија за електрификација без никаков план!? Звучи некако познато.

Потоа имавме години во кои производствените погони во автомобилската индустрија почнаа да се затвораат. Форд ја затвора фабриката во Сент Луис. Опел сели сè повеќе и повеќе производство надвор од Германија. Бош отпушта илјадници работници бидејќи фосилните горива повеќе не се во фокусот, па нема потреба од пумпи. МАН, кој е во сопственост на Фолксваген, го намалува производството на автобуси бидејќи побарувачката нагло опадна. Млади инженери, млади германски инженери бегаат во Америка и Азија. Стручните училишта се празни, никој повеќе не сака да биде занаетчија, никој повеќе не сака да биде механичар. Секој би работел во домашна канцеларија, дома, на Macbook, пиејќи макијато. Германија, некогаш машинска сала на Европа, сега стана бирократска тврдина.

Шанса што Кина не сака да ја пропушти!

И додека Германија ја закопува сопствената автомобилска индустрија и индустријата воопшто, Кинезите влегуваат со тресок! Не тропаат, туку ги кршат вратите на Европа. BYD гради фабрики низ цела Европа, NIO и Xpeng веќе ги продаваат своите автомобили на европскиот пазар. Електричните возила се технолошки понапредни, поевтини и поедноставни. А зошто е тоа всушност така?

Бидејќи Кинезите ги контролираат синџирите на снабдување со железо и ретки минерали и метали. Тие имаат огромен капацитет на батерии и ја имаат целата електрификација, филозофијата зад неа, за разлика од европските производители.

Она што Кинезите го немаат, е бирократијата на Европската Унија. И не заборавајте, Европа е зависна од Кина за увоз на сите овие минерали што им се потребни за производство на електрични автомобили.

Дали овие бирократи во ЕУ се навистина толку глупави? Или се неинформирани или се корумпирани!? Или навистина веруваат во тие PowerPoint презентации и Excel табели што ги направиле.

Во меѓувреме во САД продолжија да се произведуваат камиони со V8 мотори, исто и автомобили, се разбира.. Кинезите инвестираат и во електрични автомобили, но и во автомобили на фосилни горива. Јапонија развива хибриди и автомобили на водород.

Само ЕУ оди 100% електрична, без никаков план Б, и секако без производство. Па што заклучивме? Ја изгубивме автомобилската индустрија.

Германија изгуби илјадници работни места. Стана зависни од Кина. Работниците се на улиците, а инфлацијата јаде сè. Особено средната класа. За возврат Германија стана климатски неутрална!?!? Практично Европа влезе во сопствената деиндустријализација

Фолксваген

Фолксваген отпушта десетици илјади луѓе, или поточно стотици илјади луѓе. Компанијата што со децении беше симбол на германската моќ, сега признава дека нејзиниот сегашен начин на работење повеќе не функционира. Многумина мислат дека виновникот е електричниот автомобил. Но, она што се случува со Фолксваген денес може да влијае на цела Европа утре.

И кога ќе разберете што стои зад сето тоа, ќе ја погледнете иднината на германската индустрија сосема поинаку.

Постои едно нешто што луѓето често го забораваат кога зборуваат за Фолксваген. Повеќето луѓе мислат дека тоа е само уште една автомобилска компанија! Но, Фолксваген никогаш не бил само производител на автомобили. Тој беше симбол на систем, симбол на германска прецизност, индустриска сила и верување дека Германија секогаш ќе биде еден чекор пред сите други.

Со децении беше речиси незамисливо дека Фолксваген може да се најде во сериозни проблеми, како што е денес . Зборуваме за компанија која продаваше милиони автомобили годишно, вработуваше стотици илјади луѓе и беше моторот на целата германска економија. И Германија исто така растеше. Кога производството беше со полн капацитет, добавувачите, транспортерите, рестораните, хотелите и илјадниците мали бизниси кои можеби никогаш не произвеле ниту еден автомобил, но живееле од луѓето што го произведувале, исто така имаа работа.

Оттука ако „Фолксваген“ пропадне (со што многумина важни личности не се согласуваат), прашањето повеќе не е што ќе се случи со една компанија. Прашањето е што ќе се случи со моделот врз кој е изградена модерна Германија.

Како дојде до се ова?

За да ги разбереме денешните проблеми, мора да се вратиме неколку децении назад. По Втората светска војна, Германија немаше луксуз да се потпира на природни ресурси. Не беше земја што седи на огромни нафтени полиња, ниту пак имаше бесконечни количини суровини. Она што го имаше беше мозок – луѓе, инженери, занаетчии, фабрики, знаење и неверојатна дисциплина. Додека другите земји се обидуваа да го пронајдат својот пат, Германија одлучи да гради производи што ќе траат со децении.

И се случи нешто што ги промени правилата на играта. Светот повеќе не бараше само квалитетен автомобил.

Одеднаш, емисиите на CO2, електрификацијата, батериите и сосема новите правила излегоа на виделина, менувајќи цели индустрии побрзо од кога било досега. да се најде решение некако. Но, овој пат работите не беа толку едноставни. Бидејќи, откако ќе се променат правилата на играта, не е доволно да се биде најдобар во старата игра. И тука започнува приказната што целосно ќе ја промени судбината на Фолксваген.

На почетокот на минатата деценија, се чинеше дека постои само еден можен пат. Електричните автомобили беа претставени како иднина на која никој нема да може да ѝ одолее. Владите најавуваа построги еколошки цели, воведуваа субвенции, инвестираа милијарди во развој на нова технологија. Големите производители речиси се натпреваруваа кој прв ќе го објави напуштањето на моторите со внатрешно согорување. Фолксваген не сакаше да остане настрана, се разбира. Напротив, одлучи да биде еден од лидерите на оваа промена.

Огромни суми пари беа инвестирани во развој на електрична платформа, нови фабрики, батерии и сосема нови производствени процеси. А планот беше едноставен, да се стане водечки производител на електрични автомобили во Европа. И на хартија сè изгледаше логично. Ако целиот свет се движи кон електрични возила, тогаш зошто да не бидеме први?

Но, пазарот честопати има свои права. Купувачите не донесуваат одлуки затоа што нешто е политички пожелно или технолошки модерно. Купувачите купуваат она што го сметаат за најдобра вредност за нивните пари. И тука се појави маана што многу луѓе на почетокот не ја забележаа. Електричниот автомобил не е само различно мото. Тој бара сосема поинаков синџир на снабдување, различно производство, различни добавувачи и сосема нова економска пресметка. Додека Европа градеше нови планови, Кина со години инвестираше во производство на батерии. Преработка на суровини и развој на сопствени брендови.

И кога дојде моментот на масовно производство, кинеските компании веќе беа неколку чекори понапред. Фолксваген одеднаш веќе не се натпреваруваше само со други европски производители, туку се натпреваруваше со компании кои произведуваа побрзо, поевтино и со значително пониски трошоци. И што следеше потоа… Малкумина го очекуваа тоа. Кога луѓето денес ќе видат дека Фолксваген има проблеми, некаква вест, веднаш велат: „Електричните автомобили ја уништија германската индустрија“. Но, реалноста е многу, многу посложена.

Со години, трошоците на производство се зголемиле, платите се зголемиле, бирократијата станала сè посложена. Трошоците за енергија имаат силен раст . Компаниите мораа да инвестираат милијарди во прилагодување кон новите регулативи, новите стандарди и новите технологии. Сето ова беше сè уште управливо додека продажбата беше на рекордни нивоа. Но, штом пазарот забави, сите проблеми одеднаш се појавија . Секој поскап киловат електрична енергија, секој дополнителен данок, нова регулатива, секој изгубен клиент. Сè што изгледаше подносливо со години се претвори во огромен товар.

И потоа дојде уште еден удар.

Не од Европа, не од Америка. Од Кина. И тој момент многумина го сметаат за почеток на сосема нова ера во автомобилската индустрија. Додека европските производители водеа бескрајни дискусии за тоа какви би биле автомобилите за 10 години, кинеските компании правеа нешто сосема друго. Тие градеа фабрики, купуваа рудници за литиум, развиваа свои батерии. Тие образуваа инженери, го автоматизираа производството и, најважно од сè, учеа од грешките на другите луѓе.

Пред 15 години, многу луѓе се смееја на кинеските автомобили. Се велеше дека никогаш нема да достигне европски квалитет, никогаш нема да биде само ефтино ископување. Денес, ситуацијата е малку поинаква. Компании како BioID, Geely, Xiaomi повеќе не се обидуваат да ја копираат Европа. Тие ги поставуваат своите правила на игра. Нивните фабрики денес изгледаат како сцени од научнофантастични филмови. Роботите ја работат работата без прекин. Софтверот го управува производството.

Времето потребно за склопување на автомобил постојано се намалува. Трошоците за производство опаѓаат, а квалитетот се зголемува од година во година. Ова значи дека Фолксваген повеќе не се натпреварува само со Мерцедес или БМВ, туку се натпреварува со компании кои имаат сосема поинаква структура на трошоци.

Тоа се компании кои можат да понудат модерен автомобил по многу, многу пониска цена од Фолксваген. И тогаш се случи нешто што звучеше речиси незамисливо пред десет години. Европските купувачи почнаа сериозно да ги разгледуваат кинеските автомобили. Не затоа што ги сакаат кинеските брендови, туку затоа што гледаат на својот паричник. Ако два автомобила нудат слична опрема, сличен досег и слична технологија, многумина ќе се прашаат дали вреди да се платат десетици илјади евра повеќе само за познато лого. Ова е прашање што ги мачи речиси сите големи европски производители денес . Но, постои уште еден проблем за кој се зборува многу помалку.

Постои заблуда што луѓето често ја имаат кога ќе слушнат дека фабриката Фолксваген отпушта работници. Повеќето замислуваат дека само оние што секој ден влегувале низ вратите на фабриката ќе останат без работа. Но, реалноста изгледа сосема поинаква. Замислете град кој со децении живеел од голем производител на автомобили како Фолксваген. Илјадници луѓе одат на работа секое утро, добиваат плата и ги трошат тие пари во истиот тој град. Тие одат во продавници, ресторани, кафулиња, фризери, автомеханичари и сите други занаети, плаќаат кредити, купуваат станови и градат куќи.

Сега замислете дека одеднаш 10 или 20 илјади од тие луѓе ги губат своите работни места. Не е само таа фабрика што престанува да работи. Тие ресторани имаат помалку клиенти, тие продавници имаат помалку клиенти, градежните компании имаат помалку нарачки, банките одобруваат помалку кредити, вредностите на недвижностите почнуваат да паѓаат. Младите семејства почнуваат да размислуваат за заминување затоа што нема работни места. За само неколку години, целата локална економија може да изгледа сосема поинаку. Економистите го нарекуваат мултипликаторски ефект.

Едно изгубено работно место често води кон неколку други кои на прв поглед немаат никаква врска со автомобилите. И затоа приказната за Фолксваген никогаш не била само приказна за Фолксваген, туку приказна за десетици илјади мали претприемачи кои можеби никогаш не произвеле ниту еден автомобил, но чии работни места зависат од луѓе кои произвеле. И откако ќе започне тој синџир, многу е тешко да се запре.

Можеби за неколку години, Фолксваген успешно ќе ја преброди оваа криза. Можеби ќе најде нов бизнис модел, ќе развие некои поконкурентни автомобили и повторно ќе ја зголеми продажбата. Но, дури и ако тоа се случи, едно нешто никогаш повеќе нема да биде исто. Индустријата која со децении беше ‘рбетот на германската економија влегува во период различен од кој било што не видела од крајот на минатиот век.

Времето ќе покаже, но едно е сигурно: одлуките донесени денес нема да влијаат само на Фолксваген. Тие ќе ја обликуваат иднината на милиони работници, нивните семејства и целата европска индустрија.

(користени информации и наоди од Ауслендер подкаст)
Редакција Капитал

Редакција Капитал

...само идејата е Капитал, а сè друго е пари...

Напишете коментар

Your email address will not be published.

оди наВРВ