За економијата лани круна, годинава корона
Објавено на од во Економија

BDP-2Економскиот раст лани 3,6%

Растот на економијата лани благо ги надмина прогнозите на сите меѓународни финансиски институции, па и на самата Влада, покажуваат податоците што ги објави Државниот завод за статистика. Според овие податоци, економијата лани забележала поголема активност за 3,6% споредено со годината претходно, иако најоптимистичките прогнози се движеа до највисоки 3,5%.Според властите овие бројки се статистичка потврда на заложбите 2019 година да биде економска.Натфрлувањето на проекциите за растот на БДП лани според властите е охрабрувачки и за очекувањата годинава. Нивните очекувања се дека економскиот раст оваа 2020 година ќе достигне 3,8% а можеби и над тоа ниво.Меѓународните финансиски институции засега се попретпазливи и нивните прогнози за растот годинава се движат од 3,2%, колку што е проекцијата на Европската Комисија и Светската банка до 3,4% на ММФ, без притоа да ги имаа предвид ниту можните негативни влијанија од пандемијата со корона вирусот што се заканува да им наштети на многу европски економии коишто нам ни се главни трговски партнери.

 

 

Растот на економијата лани благо ги надмина прогнозите на сите меѓународни финансиски институции, па и на самата Влада, покажуваат податоците што ги објави Државниот завод за статистика. Според овие податоци, економијата лани забележала поголема активност за 3,6% споредено со годината претходно, иако најоптимистичките прогнози се движеа до највисоки 3,5%.
По одделни сектори, најголем пораст е забележан во градежништвото и тоа 5,9%, потоа во трговијата на големо и мало, транспорт и хотелиерство 4,7%, земјоделството 3,8%, дејности со недвижен имот 3,3% и индустријата 3,1%, додека пак намалување на активноста е евидентирано во информации и комуникации, услужни дејности и домаќинствата како работодавачи.
Според властите овие бројки се статистичка потврда на заложбите 2019 година да биде економска.
Техничкиот премиер Оливер Спасовски коментирајќи ги податоците за бруто домашниот производ (БДП), потсети дека власта го презеде управувањето со државата во 2017 година во состојба на рецесија.
„Рековме дека 2019 година ќе биде година на економијата. Бројките што ги презентираме кои доаѓаат од Државниот завод за статистика потврдуваат дека бевме во право. Реализиравме исклучително позитивна година на полето на економијата во нашата држава“, истакна премиерот Спасовски.
Тој истакна дека непосредната придобивка од растот на економијата оди во прилог на граѓаните со просечниот раст на вработеноста, односно со отворање на нови работни места.
Министерката за финансии Нина Ангеловска посочи дека позитивно е што растот на бруто домашниот производ се реализира преку широк спектар на активности.
„Ова покажува дека економските фундаменти се здраво поставени за да продуцираат раст во сите сектори, односно сите сегменти од економијата“, нагласи министерката Ангеловска и додаде дека оваа Влада успеа да ја стабилизира ставката на јавниот долг, при што долгот е помал од креираната нова вредност, односно под економскиот раст.
Таа истакна дека стапката на вработеност е највисока досега, додека стапката на невработеност е најниска од кога се спроведува Анкетата на работна сила.
„Само во текот на минатата година, бројот на вработените е поголем за 38.600 лица. Притоа активното население расте за околу 6.400 лица минатата година. Она што е особено позитивно е што кај најмладата возрасна група од 15-24 години, каде има и најголема стапка на невработеност, невработеноста значително е намалена на годишно ниво за 13,8 процентни поени и сега изнесува 35%. Охрабрувачки е тоа што политиките кои ги спроведуваме даваат резултати и стапката се намалува“, подвлече министерката Ангеловска.
Министерката Ангеловска нагласи дека намалувањето на стапката на невработеноста, особено кај младата популација, е резултат на инвестициите во човечкиот капитал, во образованието на долг рок, а преку активните мерки за вработување на среден рок.
Таа посочи дека буџетот е стабилен и ликвиден, при што додаде дека добриот тренд на реализација продолжува и годинава, со раст во првите два месеци од 8,3% кај даноците и придонесите.
„Потврда за добрата економска состојба добивме и од кредитната агенција „Стандард и пурс“. Кредитната агенција го потврди рејтингот на земјава ББ- со стабилен изглед“, посочи министерката Ангеловска.
Министерот за економија Крешник Бектеши истакна дека мерките за поддршка на бизнисот ги даваат очекуваните резултати и за само две и пол години економијата е на вистинскиот пат, кој носи раст и развој.
„Четвртиот квартал, но и цела 2019 година е период на комплетна реализација на мерките и активностите од програмите за поттикнување на конкурентноста на бизнисот, но и целосна реализација на мерките од Планот за економскиот раст и реалните политики преточени во мерки за поддршка на бизнисот“, нагласи министерот Бектеши.
Mинистерот за земјоделство Трајан Димковски истакна дека земјоделството во вкупниот бруто домашен производ во 2019 година има значителен позитивен придонес.
„Во 2019 година извозот на земјоделско – прехранбени производи во споредба со 2018 година бележи пораст од 14,5%. Ова е највисоката вредност на извозот на земјоделско – прехранбени производи досега. Дефицитот во трговската размена со земјоделско – прехранбени производи бележи намалување во споредба со 2018 година за 13,8% или во апсолутна бројка од 246,6 милиони евра во 2018, на 212,6 милиони евра лани. Ова значи дека во 2019 година увозот на земјоделски производи е помал за 34 милиони евра“, истакна министерот Димковски.
Тој посочи дека тутунот и натаму е стратешка извозната гранка, и ваквиот пораст на вредноста на извозот на земјоделско – прехранбени производи се должи пред се на зголемениот извоз на тутун, за 9,3%.
BDP-1Властите оптимисти
Натфрлувањето на проекциите за растот на БДП лани според властите е охрабрувачки и за очекувањата годинава. Нивните очекувања се дека економскиот раст оваа 2020 година ќе достигне 3,8% а можеби и над тоа ниво.
Министерката за финансии Ангеловска, во интервју за Капитал, неодамна зборуваше дека ако се имаат предвид сите фактори, владината проекција е многу реална.
„Секако би сакала да можевме да проектираме над 5% раст базиран на реални параметри и очекувања, каков што ни е потребен“, истакна Ангеловска.
Проекцијата на Министерството за финансии е во линија со проекцијата на Народната Банка која исто така проектира раст на економијата од 3,8% што е само 0,2 процентни поени над ланскиот раст, па оттука и заклучокот дека годинава ќе биде истаа како и ланската на економски план.
„Растот е базиран на реални параметри и остварување од минатата година, земајќи ги предвид и мерките и политиките кои се планирани за годинава, како и целокупниот контекст и потенцијални влијанија. Ако велите дека е копи-пејст од минатата година, се надевам дека и во делот на надминување на проекциите ќе биде копи-пејст и ќе ги надминеме проекциите и оваа година“, изјави министерката Ангеловска.
Според неа, солидното темпо на раст на потрошувачката од 2019 година, треба да продолжи и во 2020 година. Особено приватната потрошувачка, која како резултат на растот на платите и вработеноста, поттикнати од владините мерки, како и зајакнувањето на социјалната заштита на ранливите категории се очекува да порасне за 3,3%.
Бруто – инвестициите во 2020 се предвидува да се зголемат за 8% на реална основа, за што придонес ќе дадат инвестициите во јавниот сектор, но и владината поддршка за инвестициска активност на домашните и странски претпријатија. НАТО – ефектот исто така може да дејствува како катализатор на бруто – инвестициите. Значајни фактори се и мерките за подобрување на деловната клима и патната инфраструктура за оддржлив раст на инвестициите.
Динамиката на раст на извозот се очекува да продолжи и во 2020 година. Проекцијата за реалниот раст на извозот на стоки и услуги изнесува 8,3%, придвижен главно од извозот на новите индустриски извозно ориентирани капацитети.
„Што значи растот за граѓаните!? Предвидениот раст на економската активност се очекува да биде придружен со раст на вработеноста и намалување на невработеноста. Се очекува во 2020 година бројот на вработените да порасне за 2,1 процентни поени, додека стапката на невработеност да се намали на 16%. Растот на просечната нето – плата се очекува да изнесува 6,3% на номинална основа“, објасни Ангеловска.
Меѓународните институции претпазливи
Меѓународните финансиски институции засега се попретпазливи и нивните прогнози за растот годинава се движат од 3,2%, колку што е проекцијата на Европската Комисија и Светската банка до 3,4% на ММФ, без притоа да ги имаа предвид ниту можните негативни влијанија од пандемијата со корона вирусот што се заканува да им наштети на многу европски економии коишто нам ни се главни трговски партнери.
Министерката за финансии Ангеловска изјави дека засега е неизвесно колку корона вирусот може да влијае негативно на нашата економија иако во одредени сектори како што се туристичките агенции веќе има и видливи ефекти. Но таа посочи дека властите на дневна основа будно ја следат ситуацијата и навреме ќе реагираат доколку има потреба од вонредни мерки.
Економистите коментираат дека движењето на домашната економија во голема мера зависи од тоа што ќе се случува глобално, и особено во Европа. Германската економија лани за влакно избегна рецесија, но веќе годинава се очекува да порасне 1,3%. Тоа значи дека ќе се зголемува побарувачката за производи од Германија и тоа е добро и за нашата економија, бидејќи половина од вкупниот извоз завршува токму на германскиот пазар.
Универзитетскиот професор Марјан Петрески, оценува дека прогнозата за македонската економија главно зависи од глобалните случувања, односно разрешувањето на трговските тензии помеѓу САД и Кина, коишто се клучни за странската побарувачка, но и од неколку домашни ризици.
„Неспорно тоа се предвремените парламентарни избори коишто ќе ја окупираат првата половина од годината. Сме виделе и претходно дека нашите стопанственици заземаат некоја повнимателна позиција во текот на изборни циклуси и тоа детерминира едно благо забавување на растот“, коментира Петрески.
Но според него тоа е многу краток рок, а она што е поважно е што ќе се случува потоа.
„Секогаш доаѓањето на нова влада е момент кога треба да размислиме кои се нашите долгорочни цели како економија. Политичките партии може да се разликуваат во инструментариумот што ќе го користат за да се постигне некоја долгорочна цел меѓутоа во целите не треба да се разликуваат. Ако тоа е европската интеграција што гледаме дека е цел на сите политички партии, тогаш треба исклучителен фокус да ставиме на економијата и да видиме како реформите што ќе се прават особено низ процесот на преговарање со ЕУ може да дадат максимален резултат за економијата“, истакна Петрески.
Еден од позитивните импулси на домашната економија секако е извесноста на почетокот на преговорите со Европската Унија. Евроинтеграциите особено може да ја поттикнат инвестициската активност во земјава.
Освен очекувањата за почеток на преговорите за влез во ЕУ годинава, сосема извесно е и членството во НАТО, а иако економските перформанси на земјите членки не се примарна грижа за системот на колективна безбедност на Северноатлантската Алијанса, неговата директна функција, обезбедувањето на безбедноста, има голем позитивен ефект врз политичката и економската стабилност.Искуствата на другите земји што го поминаа евроатланскиот пат пред нас, покажува дека по пристапувањето во НАТО, се зголемува инвестициската активност, се намалува невработеноста, економскиот раст е забрзан и се забележува подигнување на животниот стандард.

 

 

 

 

 


Почитувани за да продолжите со читањето треба да бидете претплатник

Доколку сте претплатник на kapital.mk, само логирајте се.

Одберете пакет за претплата:

Напоменуваме дека подолу можете да купите само едно електронско издание

Зошто треба да се претплатите?

Што добивате со он-лајн претплата на Капитал:
  • Со претплата на електронското издание на Капитал заштедувате 20% попуст на цената за претплата на печатеното издание

  • Можност за најава од три различни уреди – домашен компјутер, службен компјутер и мобилен телефон

  • Пристап до електронското издание од било каде во Светот

Што добивате со претплата на печатеното издание на Капитал:
  • 49 броја на редовното издание на Капитал

  • 45 специјални додатоци годишно, интегрирани во рамки на редовното издание на Капитал

  • Бесплатна достава на магазинот на домашна адреса или на работа

  • Платена поштарина

  • Вклучено ддв

  • Бесплатен он-лајн пристап до сите електронски изданија на редовниот број на Капитал и сите специјални прилози

Одберете пакет за претплата:

Напоменуваме дека подолу можете да купите само едно електронско издание

Зошто треба да се претплатите?

Што добивате со он-лајн претплата на Капитал:
  • Со претплата на електронското издание на Капитал заштедувате 20% попуст на цената за претплата на печатеното издание

  • Можност за најава од три различни уреди – домашен компјутер, службен компјутер и мобилен телефон

  • Пристап до електронското издание од било каде во Светот

Што добивате со претплата на печатеното издание на Капитал:
  • 49 броја на редовното издание на Капитал

  • 45 специјални додатоци годишно, интегрирани во рамки на редовното издание на Капитал

  • Бесплатна достава на магазинот на домашна адреса или на работа

  • Платена поштарина

  • Вклучено ддв

  • Бесплатен он-лајн пристап до сите електронски изданија на редовниот број на Капитал и сите специјални прилози

Напишете коментар

Вашата адреса за е-пошта нема да биде објавена. Задолжителните полиња се означени со *

Вие можете да ги користите следните HTML ознаки: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

...Сите ние живееме во време, кога само идејата е капитал, сè друго е пари...
Најава
Регистрација

На вашата e-mail адреса ќе добиете лозинка за логирање на КАПИТАЛ.

Заборавена лозинка?

Внесете e-mail адреса или корисничко име со кое сте регистрирани на КАПИТАЛ.

×